Selektif Mutizm (Seçici Konuşmama) Nedir?

  • 27.07.2022

Latince mutus kelimesinden türetilen mutizm sessiz, suskunluk anlamlarını taşır. Genellikle küçük yaşlarda ortaya çıkan Selektif Mutizm, en sık 2-4 yaşları arasında görülür. Bu yazımızda selektif mutizm yani seçici konuşamamanın nedenlerini, belirtilerini ve tedavi yöntemlerini ele aldık. 

Selektif Mutizm (Seçici Konuşmama)

Selektif Mutizm (seçici konuşamama) kısaca çocuğun kendi seçmediği ortamda konuşamamasıdır. (1) Çocuğunuzun konuşma becerisine sahip olduğu halde konuşamaması durumu olarak da ifade edilebilir. Çocuk kendi seçtiği kişilerle iletişime geçer ve sadece o kişilerle konuşur. Daha önce bulunmadığı ortamlarda, bazı kişilerle ve bazı yerlerde konuşmayarak yazılı veya jest ve mimiklerle iletişim kurar.

Bazen çocuğunuz ilk kez girdiği bir ortamda utanabilir, sıkılabilir ya da korkabilir. Çocuğunuzun konuşmaması için bazen de hiçbir neden olmayabilir. Okula başladıkları ilk günler hiç konuşmayarak sessizliklerini koruyabilirler. Bu sessizlik her çocukta olabilecek ortama alışma sürecinin bir parçası olabileceği gibi selektif mutizm belirtisi de olabilir. Öncelikle çocuğunuzu gözlemlemeli ve karar vermek için beklemelisiniz. Çocuğunuzun istediği ortamlarda veya istediği kişilerle konuşmasında problem olmazken, konuşması istenilen ortamlarda suskunluğunu koruması kendi tercihi olabilir. Selektif mutizm genellikle zamanla düzelebilir ve ilerleyen yaşlarda sıklığı azalabilir. (2)

Selektif Mutizmin Belirtileri Nelerdir?

Selektif Mutizmin Belirtileri Nelerdir?

Çocuğunuzda seçici konuşmazlık durumunun olup olmadığını anlayabileceğiniz bazı davranışlar bulunmaktadır. Bu davranışlar şunlar olabilir:


• Selektif Mutizm görülen çocuklar dikkat çekecek kadar hassas, ürkek, içe kapanık ve çekingendir. (3)
• Ayrılık kaygısı yaşarlar ve ebeveynlerine bağlı olurlar.
• Aile ortamında sorunları olan çocuklarda seçici konuşmazlık olduğu gözlemlenmiş olsa da mutizmin tek nedeni olduğu söylenemez.
• Seçici konuşmazlık bozukluğu olan çocukların büyük kısmında gelişimsel gerilik izlenmektedir.
• Seçici mutizm rahatsızlığı olan çocukların gerekli tedaviyi ve eğitim desteğini almamalarının sosyal, akademik ve iş yaşantılarını olumsuz etkilediği görülmektedir.

Seçici Konuşmazlık Nedenleri

Selektif Mutizm tanısı konulmadan önce çocuğunuz işitme, ses kaybı, zekâ seviyesi ve otizm taramasından geçirilerek konuşmaması için altta yatan bir problem olup olmadığı araştırılmalıdır. Çocuğun güvensiz aile ortamı, travmatik olaylar ve duygusal sorunlar yaşaması seçici konuşmazlık sorununu tetikleyebilir. Çocuğunuzun yeni tanıştığı kişilere ve yeni girdiği ortamlara karşı yoğun kaygı hissetmesi, sesinin diğer kişiler tarafından duyulmasından korkması ve anlaşılmayacağı kaygısı yaşaması seçici konuşmazlık bozukluğu görülmesine neden olabilir. Ailede baskıcı bir tutum olması, kontrolcü ebeveyn, karşılıklı bağımlılık ve aile içi problemler de çocukta Selektif Mutizme yol açabilmektedir. (4)

Selektif Mutizm Tedavisi

Selektif Mutizm Tedavisi

Seçici konuşmazlık bozukluğu tedavisinde çözüm odaklı terapi, oyun terapisi gibi terapilerin yanında gerekli görüldüğünde ilaç tedavisi uygulanabilmektedir. (5) Oyun terapisinde seçici konuşmazlık yaşayan çocuklar, önce pedagoglarla daha sonra 3. kişilerle iletişime geçmeye başlamaktadır. Terapiye başlayan çocukların kaygılarını azaltmak ve öz güvenlerini artırmak için çalışmalara devam edilir. Ailenin bilinçlendirilmesi ve aile, çocuk, uzman terapist arasındaki iş birliğinin sağlanması tedavi başarısı açısından önemlidir. Selektif Mutizm yaşayan çocuğun çocuk psikiyatri ya da çocuk gelişimi ve eğitimi uzmanından destek alması gerekmektedir.

Siz de çocuğunuzda selektif mutizm belirtileri olduğunu gözlemliyorsanız, ona karşı anlayışlı davranmalı ve uzman yardımı almayı ihmal etmemelisiniz.

Kaynaklar:

https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/616022   ss. 3

https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/154670   ss. 1

https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/154670  ss. 3

https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/154670   ss. 6

https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/616022  ss.2

Benzer İçerikler